Yirik investitsiya forumi imkoniyatlarni namoyish etib, O‘zbekistonning o‘zgarish va taraqqiyot jarayonini diqqat markaziga olib chiqmoqda
Tarixi qadim zamonlarga borib taqaladigan O‘zbekistonning ko‘p jihatdan yangi mamlakat ekanligi o‘ziga xos paradoksdir. Sakkiz yillik islohotlar Yevrosiyo qit’asining markazida joylashgan ushbu mamlakatni jadal rivojlanayotgan iqtisodiy markazga aylantirdi.
Jadal iqtisodiy o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar sifatida qaralgan qonunlar va soliqlar bekor qilindi, tartib-qoidalar soddalashtirildi va rasmiy jarayonlar takomillashtirildi. Xalqaro kapital uchun mamlakat eshiklari keng ochildi va ushbu strategiyaning muvaffaqiyati yaqqol ko‘zga tashlanmoqda.
O‘zbekiston hukumati ma’lumotlariga ko‘ra, 2024-yilda xorijiy investitsiyalar hajmi 60 foizdan ortiq oshib, 34,9 milliard dollarga yetdi. Energetika, ishlab chiqarish va konchilik tarmoqlari bunday investitsiyalar uchun asosiy yo‘nalishlar hisoblanadi. Bu O‘zbekistonning tabiiy resurslarga boy ekanligini hisobga olganda, ajablanarli emas. Shu bilan birga, texnologiyalar, moliya, yashil energetika va transportni o‘z ichiga olgan ko‘plab boshqa sohalarga ham katta miqdorda mablag‘ yo‘naltirilmoqda.
2025-yil 9–12-iyun kunlari bo‘lib o‘tgan Toshkent xalqaro investitsiya forumi natijasida investorlarning qiziqishi yanada ortishi kutilmoqda. Hukumat ta’kidlaganidek:
“Forum xorijiy investorlar uchun Yangi O‘zbekistonga — katta imkoniyatlarga ega buyuk mamlakatga kirish eshigini ochadi”.
Bu yerda transmilliy korporatsiyalar mintaqaviy va milliy yetakchi kompaniyalar hamda moliya institutlari bilan uchrashadi. Natijada O‘zbekistonning Markaziy Osiyo markazida joylashgan, g‘oyalar va tijorat imkoniyatlari almashinuvi uchun tarixan muhim maskan bo‘lib kelgan roli zamonaviy sharoitda qayta namoyon bo‘ladi.
O‘zbekistonda faoliyat yuritish va mamlakat rivojida ishtirok etishga bo‘lgan qiziqish tasodifan yuzaga kelmagan. Hamkorlik O‘zbekistondagi ko‘plab yirik investitsiya loyihalarining asosiy omilidir. Mamlakatlararo va xalqaro miqyosdagi samarali hamkorlik barcha ishtirokchilarga foyda keltirmoqda.
Shu qisqa davr ichida Xitoyning Futszyan provinsiyasidagi korxonalar bilan savdo va investitsiyalar bo‘yicha 20 dan ortiq bitim imzolandi. Shuningdek, O‘zbekiston–Saudiya Arabistoni Biznes kengashining videokonferensiya shaklidagi yig‘ilishi o‘tkazildi.
Bularning barchasi investitsiyalarni jalb qilish bo‘yicha uzluksiz va izchil harakatlar olib borilayotgandek taassurot uyg‘otishi mumkin. Bu esa to‘g‘ri taassurotdir.
O‘zbekistonga yangi mablag‘larni jalb etish borasidagi muvaffaqiyatlar mahalliy va xorijiy kompaniyalarning amaliy natijalarida namoyon bo‘lmoqda. Bu borada mamlakatning birinchi texnologik “yakkashox” kompaniyasi — Uzum alohida e’tiborga loyiq. “Yakkashox” deb qiymati kamida 1 milliard dollarga baholangan startap kompaniyaga aytiladi. Uzum nafaqat o‘z biznesini tubdan o‘zgartirdi, balki bank xizmatlari, elektron tijorat va moliyaviy texnologiyalar sohasidagi keng ko‘lamli faoliyati orqali mamlakat iqtisodiy manzarasiga ham ta’sir ko‘rsatdi.
Yangi O‘zbekistonga bo‘lgan ishonchning muhim dalillaridan biri Saudiya Arabistonining energetika giganti ACWA Power tomonidan amalga oshirilgan investitsiyalardir. Kompaniya 2024-yilda shamol va quyosh energiyasi hamda energiya saqlash batareyalarini o‘z ichiga olgan qayta tiklanuvchi energetika loyihalariga jami 3 milliard dollar investitsiya kiritishini e’lon qildi. Umuman olganda, ACWA Power O‘zbekistonda 19 ta loyiha doirasida 13,7 milliard dollar investitsiya kiritgan. Saudiya Arabistonining o‘zidan keyin O‘zbekiston kompaniyaning eng yirik bozoriga aylangan.
Saudiya Arabistonining yana bir kompaniyasi — ma’lumotlar markazlarini ishlab chiqish va boshqarish bilan shug‘ullanuvchi DataVolt — bulutli hisoblash va raqamli xizmatlarni rivojlantirish uchun Toshkentdagi IT Park’ga 200 million dollardan ortiq mablag‘ investitsiya qilmoqda. Shuningdek, kompaniya Buxoro va Yangi Toshkentdagi kelajakdagi kampuslarga qo‘shimcha investitsiyalar kiritish imkoniyatlarini ham ko‘rib chiqmoqda.
Transport aloqalarini rivojlantirish O‘zbekiston hukumatining asosiy ustuvor yo‘nalishlaridan biridir. Turkiyaning KOC Construction kompaniyasi rejalashtirilayotgan Toshkent–Samarqand tezyurar temiryo‘li bo‘yicha texnik-iqtisodiy asoslash ishlarida ishtirok etmoqda. Shuningdek, kompaniya Urganch xalqaro aeroportini kengaytirish loyihasining hamkorlaridan biri hisoblanadi.
Bank va moliya sohasida Markaziy hamda Sharqiy Yevropadagi eng tez rivojlanayotgan mustaqil bank guruhlaridan biri bo‘lgan OTP Group 2023-yilda Ipoteka bankni sotib olish orqali O‘zbekiston bozoriga kirib keldi. 11 ta mamlakatda qariyb 40 ming nafar xodimga ega ushbu guruh 17 million mijozga universal moliyaviy xizmatlar ko‘rsatadi. 2023-yilda S&P Global Market Intelligence tomonidan Yevropaning 50 ta eng yirik banki orasida yuqori natijalarga erishgan banklardan biri sifatida e’tirof etildi. OTP Group, shuningdek, O‘zbekiston bank sektorini xususiylashtirish jarayonida ishtirok etgan birinchi xorijiy bank bo‘ldi.
Saudiya Arabistoniga oid yana bir misol — Miahona kompaniyasidir. U mintaqada davlat-xususiy sheriklik asosida suv ta’minoti va oqova suv infratuzilmasini rivojlantirishga kirishgan dastlabki kompaniyalardan biridir. Kompaniya bir nechta suv va oqova suvlarni tozalash inshootlarini qurish hamda modernizatsiya qilish orqali suv sifatini yaxshilash va atrof-muhitga salbiy ta’sirni kamaytirishga hissa qo‘shmoqda.
Ushbu va boshqa investitsiyalar biz umid qilgan Yangi O‘zbekistonning eng yaxshi dalilidir. Ishonch bilan aytish mumkinki, kelajakda bunday loyihalar soni yanada ortadi.
Bugungi kunda mamlakatning boy madaniy merosi jadal rivojlanayotgan va tashqi dunyo uchun ochiq iqtisodiyot bilan uyg‘unlashmoqda. O‘zbekiston Yevrosiyo markazida joylashgan va butun dunyo bilan hamkorlik qilishga samimiy tayyor mamlakatdir.